على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
2625
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
ا . پ . مقتل و جاى كشتار و شهادت و جائى كه در آن كسى را شهيد كرده باشند . قتله ( qatale ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كشندگان . قتلى ( qatl ) ع . ج . قتيل . و ج . قتيلة . قتلى ( qatli ) ص . پ . منسوب بقتل . قتمة ( qatamat ) ا . ع . رنگ خاكسترى . و گياهى بد مزه و بد بوى . قتمة ( qatamat ) ا . ع . بوى بد . قتن ( qatan ) ا . ع . يك نوع ماهى پهن باندازهء دست . قتو ( qatv ) م . ع . قتوت قتا و قتا و قتا و قتوا . مر . قتا و قتا و قتا . قتوبة ( qatubat ) ا . ع . شتر باقتب . قتوة ( qatvat ) ا . ع . سخن چينى و نمامى . قتوت ( qatut ) ص . ع . رجل قتوت : مرد سخن چين . و مرد دزد سخن خواه نمام باشد و يا نباشد . قتود ( qotud ) ع . ج . قتد ( qatad ) و ج . قتاد . قتور ( qatur ) ا . ع . مرد ناكس سخت زفت . قتور ( qatur ) ص . ع . تنگ كنندهء نفقه بر عيال . قتور ( qotur ) م . ع . قتر قترا و قتورا . مر . قتر ( qatr ) . قتوع ( qotu ' ) م . ع . قتع قتوعا ( از باب فتح ) : خوار و حقير گرديد . قتول ( qatul ) ا . ع . بسيار كشنده و بسيار قتل و كشش . ج : قتل ( qotl ) و قتل ( qotol ) . قتول ( qatul ) ص . ع . امراة قتول : زن كشنده و قاتل . قتول ( qetvall ) ا . ع . برجاى ماندهء سست و فروهشته اندام . قتولة ( qetvallat ) ا . ع . مؤنث قتول . قتوم ( qotum ) م . ع . قتم الغبار قتوما ( از باب نصر ) : بلند گرديد غبار . قتون ( qotun ) م . ع . قتن السمك قتونا ( از باب نصر ) : خشك شد آن ماهى و رفت ترى آن . قتيبة ( qotaybat ) ا . ع . مصغر قتبة يعنى رودهء خرد . و نام گروهى از تازيان . قتيتى ( qettit ) م . ع . قت قتا و قتيتى . مر . قت . قتيتى ( qettit ) ص . ع . رجل قتيتى : مرد سخن چين و يا سخن دزد . قتير ( qatir ) ا . ع . پيرى . و اول پيرى . و سر ميخهاى زره . قتيرة ( qatirat ) ا . ع . نام پدر قبيلهاى از تازيان . قتيل ( qatil ) ص . ع . كشته شده ، فعيل بمعنى مفعول كه مذكر و مؤنث در وى يكسان است . يق : رجل قتيل و امراة قتيل . ج : قتلى و قتلاء . و قتيل الرعد : كرك و بلدرچين . قتيلة ( qatilat ) ا . ع . زن كشته شده . يق : رايت قتيلة بنى فلان . و هذه قتيلة فلان . ج : قتلى ( qatl ) . قتيم ( qotaym ) ا . ع . آورده حياض قتيم يعنى بمرگ و هلاكت آورد او را . قتين ( qatin ) ص . ع . كم طعام . و بىطعام ، مذكر و مؤنث در وى يكسان است . يق : رجل قتين و امراة قتين . قتين ( qatin ) ا . ع . ابريشم پختهء سپيد كرده . وزن . و زن نيكو و خوب صورت . و مرد . و مرد خوار و ذليل . و نيزه و سنان باريك و كهنه . قث ( qass ) ا . ع . گياهى ريزه . قث ( qass ) م . ع . قثه قثا ( از باب ضرب ) : كشيد آن را . و قث الابل : راند آن شتران را . و قث الشيئ : بركند آن چيز را . و قث الحديث : سخن چينى كرد . و قث المال قثا و قثيثى ( نيز از باب نصر ) : جمع كرد مال را و فراهم آورد . قثا ( qas ) ا . ع . هر چيزى كه در وقت جائيدن در زير دندان آواز كند . قثاء ( qass ' ) ا . ع . خداوند خيار . قثاء ( qess ' ) و ( qoss ' ) ا . ع . خيار بالنگ . و خيار شنگ و قثاء الاصف : خيار كبر . و قثاء الحمار : خيار دشتى كه داروئى است مسهل . قثاءة ( qess 'at ) ا . ع . واحد قثاء يعنى يك دانه خيار . قثاث ( qos s ) ا . ع . رخت و متاع . قثاث ( qass s ) ا . ع . سخن چين و نمام . قثاثة ( qas sat ) ا . ع . گروه و جماعت . قثارد ( qas red ) ا . ع . دامنهاى پيراهن و مانند آن . قثارد ( qos red ) ا . ع . رخت خانه و قماش خانه . و مرد بسيار بره و بزغاله . و مرد بسيار گوسپند . و مرد بسيار قماش خانه . قثام ( qas me ) ا . ع . كفتار ماده . و كنيز و داه . و غنيمت بسيار . قثامة ( qas mat ) م . ع . قثم قثما و قثامة ( از باب كرم ) : خاكستر گون شد . قثد ( qasd ) م . ع . قثد قثدا ( از باب ضرب ) : قثد خورد . قثد ( qasad ) ا . ع . گياهى شبيه بخيار و يا خيار بالنگ . قثدة ( qasadat ) ا . ع . واحد قثد يعنى يك دانه خيار بالنگ . قثرة ( qasarat ) ا . ع . رخت خانه . قثرد ( qasrad ) ا . ع . پارههاى پشم و رختى كه وقت كوچ آن را برندارند .